Gün Olur Asra Bedel / Cengiz AYTMATOV

Sadece tek bir insanın hayat hikayesini, hatıralarını, çektiği acı ve sıkıntıları okuyarak, onun acılarına ortak olabilir misiniz? O kişinin hayat hikayesinde bütün bir devri görebilir misiniz?

Eğer kalem sihirbazı Aytmatov yazdıysa, sadece görmekle kalmaz yaşayabilirsiniz de.

Cengiz Aytmatov, Gün Olur Asra Bedel kitabında tutsaklığa karşı haykırışın manifestosunu yazmıştır.

Romanın kahramanı Yedigey Cangeldin, cepheden döndükten sonra, mesafelerin demiryoluna göre hesaplandığı Kazak Bozkırları’nda küçük bir aktarma istasyonunda çalışmaya başlar. Kitap onun yaşam öyküsünden çok, o devrin siyasi rejiminin nasıl çatırdayarak çöktüğünü ortaya koymaktadır.

Kitapda anlatılan bir Nayman efsanesinde; Juan Juan Kabilesinin akıl almaz işkencelerle insanları nasıl nitelikli köleler haline getirdiklerinden bahseder. Önce esirin başı kazınıp saçları tek tek kökünden çıkarıldıktan sonra, usta kasapların kestiği devenin derisi kauçuk bir başlık gibi sarılırmış esirin kafasına. Tutsağın başına geçirilen soğumamış deve derisi, güneşte kavrularak büzüşürken kafayı mengene gibi sıkıştırır, bir yandan da kazınan saçlar uzayarak kafaya batarmış. Bu işkencenin sonunda esir sağ kalırsa, tüm hafızasını yitirir ve nitelikli bir köle haline gelirmiş. Bu şekilde geçmişi silinen köle Mankurt olurmuş. Bir Mankurt kim olduğunu, hangi soydan geldiğini, anasını, babasını, çocukluğunu bilmezmiş. Juan Juanlar, mankurtaştırdıklarını test etmek için onların annelerini öldürmelerini isterlermiş. Belleği silinmiş köle Mankurt, gözünü kırpmadan öldürürmüş annesini. Böylece efendisi için her türlü hizmeti sağlamaya hazır itaatkar bir köle olurmuş.

Aslında mankurtlaşmak; topluma ve kültüre yabancılaşmayı, ulusal kimliğini kaybetmeyi, insan zihninin yeniden inşasıyla egemen güçlerin kölesi olmayı anlatan bir sosyo-kültürel kavramdır. Mankurt için düşmanı, artık koşulsuz itaat edeceği efendisidir.

Kitap içinde ihtiva ettiği kavramlarla, bir bakıma günümüzde yaşananlara da ışık tutmaktadır. Kimliğimiz, ulusal değerlerimiz yavaş yavaş bize unutturulurken, “anı yaşama” afyonuyla, geçmişimizi hatırlayamaz ve geleceğimizi düşünemez hale gelmiyor muyuz? Evet mankurtlaşarak, doymak bilmeyen küresel bir canavarın lezzetli besinleri oluyoruz. Üstelik aklımız azaldıkça lezzetimiz artıyor.

Medyanın, televizyonların, internetin, sosyal paylaşım ağlarının soğumamış derisini geçiriyorlar kazınmış kafalarımıza.

Mankurtlaşmamak içi uyanın diyorum. Ve asra bedel günler yaşamak istiyorsanız okuyun!

NOT: Bundan sonra okuryatar olcam ben. ohh. ( Okumak kolay da yatmak pek zor ya. ehi. )

Bilgi Paylaştıkca Çogalır...

8 Cevaplar Kime:“Gün Olur Asra Bedel / Cengiz AYTMATOV”

  1. Kitabı seneler önce okuduğumda,yazarın hayal gücüne hayran kalmıştım…
    İlk başta olayların kopuk olduğunu düşünüyorsun;fakat zamanla olayların birbirini etkilediğini anlıyorsun.
    Okunması gereken önemli kitaplardan…
    “Beyaz Gemi ve Toprak Ana”gibi…
    Sitenin ismi gerçekten orijinalmiş:)

    ************************************

    Demir yolundan uzay üssüne sıçradığında insanın aklı çırpıklanıyor. :) Hoş bir duygu. Okumayanlara coşkuyla tavsiye ediyorum. :)

  2. Yatarken okursanız uykunuz gelir zaten…

    =)

    Elime çok geçti kitap, okuyacağım dedim. Dediğimle kaldı… Okuyalım diyelim..

    :amazed: :think:

    :flower:

    ******************************

    Fakat bu kitabı okuduğunda yatasın gelmiyor bir türlü. Hatta yatarken uyanıveriyorsun. Garip bi şey. :)

  3. demiryolu şeridinde biteviye gezinen tilkiyi, karanar’ın güdülerinin peşinde gem vurulamayan halini, başka bir dünyayı keşfeden astronotun dönmeyişini anımsıyorum.
    iletişim gereçlerini doğrudan mankurtlaştırma aracı olarak ilişkilendirmiş olmanı baştan yargılı buldum. arada değerlendirme aygıtımız, seçerek alma-verme işlevimiz yok sayılmış; yanılıyor muyum?
    bi de kabul görenin dışında başka bir anlayışla yazıp-çizenin sefil edildiği, itildiği, cezalandırıldığı bir dünyaya dönmek istemeyen ve talimat dışı davranmış astronotun yerinde olmayı isterdim.
    “yer değiştirmek” iyidir, görüşü devindirir

    ******************************************

    Her insanın değerlendirme yeteneği enformasyon süzgecinin kalitesiyle doğru orantılı. Ancak medya çok acımasız ve en savunmasız yerimizi: Bilinçaltımızı hedef almış durumda. Bilinç düzeyinde yapmış olduğumuz değerlendirmelerle ilgili bir sıkıntı yok fakat genelde bizi mankurtlaştıran durumlar bilinçaltımıza enjekte edilen mesajlar yüzünden oluyor.
    Bu arada sanırım astronot olduğunu için böyle bir şeye cesaret ediyor. Bazen gezegeni terk etmek istiyorum. :))

  4. baştan beri hep böyleydi, neyi sakınıyoruz, söyleyedurduğumuz söz kümeleri nereden geldi,
    o sonsuz alandan taşımadık mı yaşamımızda figürleştirdiklerimizi,
    alıp tekrarladıklarımızla biz de etki vermedik mi
    o figürler belirsizleşecek, eyvah başka figürler beliriyor
    bunun için mi korkalım, kaygılanalım, tutunalım
    bence unutalım, seçerek unutalım
    ama keşfe çıkmayı unutmayalım
    bunun için burada olduğumuzu düşünüyorum

    *********************************

    Bir gün neyi keşfetmem gerektiğini keşfedeceğim. ehi.

  5. güzel bi site imiş

    ************************

    Başarılı bir çalışma. Üstelik zevkli de; okuyup yatıyorsun. oh.

  6. Okumak gibisi var mi? Herseyden once kendin icin okumalisin! Okuryatar supermis!

    ****************************

    Okurdelir olmak istiyorum ben. ehi. :)

  7. öz hakiki misafir says:

    yatarak kitap okumak çok zevkli bişey. ifade edeyim istedim.

  8. Amuda kalkarak okunduğunda ezberleniyormuş. Öyleymiş. :)

Cevap Yaz

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[+] kaskus emoticons nartzco

İfade eklemek için tıklayınız.

SmileBig SmileGrinLaughFrownBig FrownCryNeutralWinkKissRazzChicCoolAngryReally AngryConfusedQuestionThinkingPainShockYesNoLOLSillyBeautyLashesCuteShyBlushKissedIn LoveDroolGiggleSnickerHeh!SmirkWiltWeepIDKStruggleSide FrownDazedHypnotizedSweatEek!Roll EyesSarcasmDisdainSmugMoney MouthFoot in MouthShut MouthQuietShameBeat UpMeanEvil GrinGrit TeethShoutPissed OffReally PissedMad RazzDrunken RazzSickYawnSleepyDanceClapJumpHandshakeHigh FiveHug LeftHug RightKiss BlowKissingByeGo AwayCall MeOn the PhoneSecretMeetingWavingStopTime OutTalk to the HandLoserLyingDOH!Fingers CrossedWaitingSuspenseTremblePrayWorshipStarvingEatVictoryCurseAlienAngelClownCowboyCyclopsDevilDoctorFemale FighterMale FighterMohawkMusicNerdPartyPirateSkywalkerSnowmanSoldierVampireZombie KillerGhostSkeletonBunnyCatCat 2ChickChickenChicken 2CowCow 2DogDog 2DuckGoatHippoKoalaLionMonkeyMonkey 2MousePandaPigPig 2SheepSheep 2ReindeerSnailTigerTurtleBeerDrinkLiquorCoffeeCakePizzaWatermelonBowlPlateCanFemaleMaleHeartBroken HeartRoseDead RosePeaceYin YangUS FlagMoonStarSunCloudyRainThunderUmbrellaRainbowMusic NoteAirplaneCarIslandAnnouncebrbMailCellPhoneCameraFilmTVClockLampSearchCoinsComputerConsolePresentSoccerCloverPumpkinBombHammerKnifeHandcuffsPillPoopCigarette