Dil, Doğruluk ve Mantık (1936) / A. J. Ayer

“Ayer’in doğrulama ilkesi bir cümlenin, ancak o dili kullanan bizlerin söz konusu cümlenin doğruluğu konusunda hemfikir olabildiğimiz belirli koşullar mevcutsa anlamlı olduğunu söyler çünkü anlamlı bir cümlenin doğruluğu gözlemlenebilen, mümkün bir duruma tekabül etmelidir. Örneğin, ‘Mars’ta uzaylılar var’ cümlesi anlamlı bir cümledir zira bu cümleyi neyin ispatlayacağını biliriz: gözlem ya da Mars’ta uzaylılara ait izler bulmak. Burada cümlenin kendisinin doğru olup olmadığıyla ilgilenmediğimizi dikkate alın; sadece anlamlı olup olmadığına bakıyoruz. Yine de Ayer anlamlı olmaları için, sadece kesin doğru olan önermelerden ziyade muhtemelen doğru olanları ispatlamaya ihtiyacımızın olduğu üzerinde durarak açık bir kapı bırakır. Zira çok fazla sayıda gözlem yaptıktan sonra bile, sadece muhtemelen doğru olduğunu ispatlayabileceğimiz çok sayıda önerme vardır. Bu türden önermeler evrensel yasadır ve bunların en tipik örneği olan ‘arsenik zehirlidir’ cümlesinde de bu ifade edilir. Bunun anlamlı bir cümle olduğunu kabul ederiz fakat bilindik tümevarım problemi yüzünden, artan sayıda gözlem sonucunda bunu sadece ‘muhtemel doğru’ olarak tasdik edebiliriz.”

“Ayer aynı zamanda ahlaka dair ifadelerin, konuşan öznenin duygu ve hisleri tarafından güdülen değer yargıları olduğunu savunan duygusalcılık fikrini de öne çıkarmaktadır. Çoğu dil ‘gerçeklik’ten çok o dili konuşan hakkında bize bir şeyler söyler.”

“Keleme alındığı üzere felsefe, böyle olgusal görünüp olgusal olmayan sorunlarla doludur.”

“Şimdi ‘para çalmak yanlıştır’ dersem olgusal içeriği bulunmayan, yani doğru ya da yanlış olabilecek bir önerme anlatmayan bir cümle üretmiş olurum. Burada sanki ünlem işaretlerinin biçim ve kalınlıklarının uygun bir düzene göre, özel türden bir ahlaki beğenmezlik duygusunun ifade edildiği ‘para çalmak!’ cümlesi yazılmış gibidir. Bununla doğru ya da yanlış olabilecek bir şey ifade edilmediği açıktır.”

“Metafizik, estetik, etik ve teoloji, bunların hepsi manasız konulardır çünkü söyledikleri hiçbir şey doğrulanamaz.”

Alfred Jules Ayer

Sir A(lfred) J(ules) Ayer (d. -29 Ekim 1910.- ö. 27 Haziran 1989, Londra,İngiltere), İngiliz eğitimci ve felsefeci. Mantıksal olguculuk akımının temsilcilerindendir. Language, Truth and Logic (1936, yb 1946; Dil, Doğruluk ve Mantık, 1984) adlı yapıtı yaygın ilgi görmüş ve yoğun tartışma konusu olmuştur.

Eton College’da öğrenim gören Ayer 1932’de Oxford’daki Christ Church College’ dan mezun oldu; aynı okuldaki lisansüstü çalışmasını 1936’da tamamladı. 1932’de Viyana’da kaldığı sırada mantıksal olguculuktan etkilenen Ayer aynı yıl Christ Church’te felsefe dersleri vermeye başladı. II. Dünya Savaşı sırasında askeri istihbaratta görev aldı.

1944’te Oxford’daki Wadham College’da öğretim üyesi olan Ayer ertesi yıl okulun dekanlığına getirildi. 1946’da Londra’daki University College’a bağlı Beşeri Bilimler Fakültesi’nin dekanlığını ve aynı okulun Grote Kürsüsü felsefe profesörlüğünü üstlendi. 1959’da Oxford’a dönerek 1978’e değin New College’da öğretim üyesi ve Wykaham Kürsüsü mantık profesörü olarak çalıştı. 1978-83 arasında Wolfson College’da öğretim üyesi olarak bulundu.

Ayer uluslararası alanda adını 1936’da ilk kitabı olan Dil, Doğruluk ve Mantık’la duyurdu. Yaklaşımını Viyana Çevresi’ nin(*) geliştirdiği görüşlerle David Hume, John Ştuart Mili ve G. E. Moore’un temsil ettiği İngiliz deneyci geleneğine dayandırdı. Ona göre, deneyimle doğrulanamayan önermeler “anlamsız” ve felsefi bakımdan önemsizdi. Ayer deneysel doğruluğu aydınlatma yöntemi olarak da bilimsel çözümlemeyi öneriyordu. Öteki yapıtları arasında The Foundations of Empirical Knowledge (1940; Deneysel Bilginin Temelleri), The Problem of Knowledge (1956; Bilgi Sorunu), The Origins of Pragmatism (1968; Pragmatizmin Kökenleri), Russell and Moo-re: The Analytical Heritage (1971; Russell ve Moore: Analitik Düşünce Mirası), The Central Questions of Philosophy (1973; Felsefenin Ana Sorunları) ve Wittgenstein (1985) sayılabilir. Otobiyografisi Part of My Life (1977; Yaşamımdan Bir Bölüm) ve More of My Life (1984; Yaşamımdan Birkaç Bölüm Daha) adlarıyla iki cilt olarak yayımlanmıştır. 1952’de İngiliz Akademisi üyeliğine seçilen Ayer’e 1970’te “sir” unvanı verildi.

Kaynak: https://www.nkfu.com/a-j-ayer-kimdir/

Bilgi Paylaştıkca Çogalır...

Tek Cevap Kime:“Dil, Doğruluk ve Mantık (1936) / A. J. Ayer”

  1. doğrulanamıyorsa manasızdır :) yeni ilkem:)

    ***************************

    Harikalık bu. Nefis bir ilkeymiş. :)

Cevap Yaz

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[+] kaskus emoticons nartzco

İfade eklemek için tıklayınız.

SmileBig SmileGrinLaughFrownBig FrownCryNeutralWinkKissRazzChicCoolAngryReally AngryConfusedQuestionThinkingPainShockYesNoLOLSillyBeautyLashesCuteShyBlushKissedIn LoveDroolGiggleSnickerHeh!SmirkWiltWeepIDKStruggleSide FrownDazedHypnotizedSweatEek!Roll EyesSarcasmDisdainSmugMoney MouthFoot in MouthShut MouthQuietShameBeat UpMeanEvil GrinGrit TeethShoutPissed OffReally PissedMad RazzDrunken RazzSickYawnSleepyDanceClapJumpHandshakeHigh FiveHug LeftHug RightKiss BlowKissingByeGo AwayCall MeOn the PhoneSecretMeetingWavingStopTime OutTalk to the HandLoserLyingDOH!Fingers CrossedWaitingSuspenseTremblePrayWorshipStarvingEatVictoryCurseAlienAngelClownCowboyCyclopsDevilDoctorFemale FighterMale FighterMohawkMusicNerdPartyPirateSkywalkerSnowmanSoldierVampireZombie KillerGhostSkeletonBunnyCatCat 2ChickChickenChicken 2CowCow 2DogDog 2DuckGoatHippoKoalaLionMonkeyMonkey 2MousePandaPigPig 2SheepSheep 2ReindeerSnailTigerTurtleBeerDrinkLiquorCoffeeCakePizzaWatermelonBowlPlateCanFemaleMaleHeartBroken HeartRoseDead RosePeaceYin YangUS FlagMoonStarSunCloudyRainThunderUmbrellaRainbowMusic NoteAirplaneCarIslandAnnouncebrbMailCellPhoneCameraFilmTVClockLampSearchCoinsComputerConsolePresentSoccerCloverPumpkinBombHammerKnifeHandcuffsPillPoopCigarette